Wynagrodzenie członka zarządu w jednoosobowej spółce z o.o. — czy wystarczy uchwała jedynego wspólnika?

W jednoosobowej spółce z ograniczoną odpowiedzialnością dopuszczalne jest ustalenie wynagrodzenia członka zarządu z tytułu pełnienia funkcji na podstawie uchwały jedynego wspólnika. Dotyczy to również sytuacji, w której jedyny wspólnik jest jednocześnie jedynym członkiem zarządu spółki.

Kluczowe jest jednak prawidłowe zakwalifikowanie tej czynności. Uchwała o wynagrodzeniu z tytułu powołania nie jest umową zawieraną między spółką a członkiem zarządu. Jest aktem korporacyjnym podejmowanym przez wspólnika wykonującego kompetencje zgromadzenia wspólników. Od tego zależą wymogi formalne, w tym ocena, czy zastosowanie ma art. 210 k.s.h. oraz czy konieczna jest forma aktu notarialnego.

Jednoosobowa spółka z o.o. a wykonywanie kompetencji zgromadzenia wspólników

Zgodnie z art. 156 ustawy z dnia 15 września 2000 r. — Kodeks spółek handlowych, w spółce jednoosobowej jedyny wspólnik wykonuje wszystkie uprawnienia przysługujące zgromadzeniu wspólników. Do wykonywania tych uprawnień stosuje się odpowiednio przepisy o zgromadzeniu wspólników. Oznacza to, że jeżeli kompetencja do określenia zasad wynagradzania członków zarządu należy do wspólników, w spółce jednoosobowej wykonuje ją jedyny wspólnik.

Należy w tym miejscu jednak zaznaczyć, że inne skutki wywołuje uchwała wspólników, a inne umowa zawierana przez spółkę z członkiem zarządu. W przypadku uchwały nie dochodzi do dwustronnej czynności prawnej między spółką a członkiem zarządu, lecz do podjęcia decyzji korporacyjnej stanowiącej podstawę wypłaty wynagrodzenia.

Podstawa ustalenia wynagrodzenia członka zarządu

Podstawę kompetencyjną dla uchwały w sprawie wynagrodzenia członka zarządu stanowi art. 203¹ k.s.h. Przepis ten przewiduje, że uchwała wspólników może ustalać zasady wynagradzania członków zarządu, w szczególności maksymalną wysokość wynagrodzenia, prawo do świadczeń dodatkowych albo maksymalną wartość takich świadczeń.

W praktyce uchwała może więc określać zarówno ogólne zasady wynagradzania członków zarządu, jak i konkretne wynagrodzenie należne oznaczonej osobie pełniącej funkcję w zarządzie. W jednoosobowej spółce z o.o. będzie to uchwała jedynego wspólnika wykonującego uprawnienia zgromadzenia wspólników.

Jeżeli uchwała ma stanowić samoistną podstawę wypłaty, jej treść powinna być jednoznaczna. Powinna wskazywać, że wynagrodzenie przysługuje z tytułu pełnienia funkcji członka zarządu, a nie z tytułu umowy o pracę, zlecenia, kontraktu menedżerskiego albo innego stosunku obligacyjnego.

Uchwała o wynagrodzeniu a art. 210 k.s.h.

W sprawach dotyczących członka zarządu szczególne znaczenie ma art. 210 k.s.h. Zgodnie z art. 210 § 1 k.s.h., w umowie między spółką z o.o. a członkiem zarządu oraz w sporze z nim spółkę reprezentuje rada nadzorcza albo pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. Natomiast art. 210 § 2 k.s.h. wprowadza szczególny reżim dla sytuacji, w której jedyny wspólnik jest zarazem jedynym członkiem zarządu — czynność prawna między takim wspólnikiem a reprezentowaną przez niego spółką wymaga formy aktu notarialnego.

Nie oznacza to jednak, że każda decyzja dotycząca wynagrodzenia jedynego członka zarządu wymaga aktu notarialnego. Decydujące jest to, czy mamy do czynienia z umową albo inną czynnością prawną między spółką a członkiem zarządu, czy z uchwałą wspólnika wykonywaną w ramach kompetencji zgromadzenia wspólników.

Jeżeli wynagrodzenie jest przyznawane uchwałą wspólników na podstawie art. 203¹ k.s.h., bez zawierania odrębnej umowy, art. 210 k.s.h. nie powinien być traktowany jako podstawa wymogu aktu notarialnego. Nie dochodzi bowiem do reprezentacji spółki przy zawieraniu umowy z członkiem zarządu, lecz do wykonania kompetencji właścicielskiej przez zgromadzenie wspólników.

Odmiennie należałoby ocenić sytuację, w której spółka zawiera z członkiem zarządu umowę o pracę, kontrakt menedżerski, umowę zlecenia albo inną umowę cywilnoprawną. W takim przypadku art. 210 k.s.h. ma bezpośrednie znaczenie, a w modelu jednoosobowym może aktualizować się wymóg aktu notarialnego.

Forma uchwały jedynego wspólnika

W jednoosobowej spółce z o.o. należy uwzględnić art. 173 § 1 k.s.h., zgodnie z którym oświadczenie woli jedynego wspólnika składane spółce wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Uchwała jedynego wspólnika w sprawie wynagrodzenia członka zarządu powinna zatem zostać sporządzona na piśmie. Nie powinna być traktowana jako nieformalna decyzja biznesowa, notatka księgowa czy dyspozycja wypłaty. Jest to dokument korporacyjny, który powinien zostać prawidłowo oznaczony, podpisany i włączony do dokumentacji spółki.

Uchwała bez odbycia zgromadzenia wspólników

Zgodnie z art. 227 § 2 k.s.h., bez odbycia zgromadzenia wspólników mogą być powzięte uchwały, jeżeli wszyscy wspólnicy wyrażą na piśmie zgodę na postanowienie, które ma być powzięte, albo na głosowanie pisemne.

W spółce jednoosobowej mechanizm ten ma szczególne znaczenie praktyczne. Skoro wszystkie udziały należą do jednego wspólnika, uchwała może zostać przyjęta w formie pisemnego aktu jedynego wspólnika, bez formalnego zwoływania i odbywania zgromadzenia.

Nie zwalnia to jednak z zachowania wymogów dokumentacyjnych. Uchwała powinna zawierać elementy pozwalające jednoznacznie ustalić, kto ją podjął, w jakiej spółce, w jakim trybie, w jakiej dacie i z jaką treścią. W treści uchwały warto wyraźnie wskazać, że jedyny wspólnik wykonuje uprawnienia zgromadzenia wspólników jednoosobowej spółki z o.o.

Czy właściciel lokalu może odpowiadać za zaległości podatkowe najemcy?

Tak, ale nie automatycznie. Art. 114 Ordynacji podatkowej przewiduje szczególną odpowiedzialność właściciela, samoistnego posiadacza albo użytkownika wieczystego rzeczy lub prawa majątkowego za zaległości podatkowe podmiotu, który korzysta z tej rzeczy lub prawa w działalności gospodarczej. Na podstawie art. 114 § 4 Ordynacji podatkowej regulacja ta może mieć znaczenie także przy najmie, dzierżawie, leasingu oraz innych umowach o podobnym charakterze.

Nie oznacza to jednak, że każdy właściciel lokalu odpowiada za wszystkie zaległości podatkowe najemcy, dzierżawcy, leasingobiorcy albo innego korzystającego. Odpowiedzialność z art. 114 Ordynacji podatkowej ma charakter wyjątkowy i wymaga spełnienia konkretnych przesłanek ustawowych.

Art. 114 Ordynacji podatkowej — na czym polega ryzyko?

Zgodnie z art. 114 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa, właściciel, samoistny posiadacz albo użytkownik wieczysty rzeczy lub prawa majątkowego może odpowiadać za zaległości podatkowe użytkownika, jeżeli zaległości te powstały w związku z działalnością gospodarczą prowadzoną przez użytkownika, a dana rzecz albo prawo są związane z tą działalnością gospodarczą lub służą jej prowadzeniu.

Przepis ten ma znaczenie przede wszystkim wtedy, gdy lokal, nieruchomość, maszyna, pojazd albo inne prawo majątkowe są wykorzystywane przez inny podmiot w działalności gospodarczej, a między właścicielem i korzystającym istnieją powiązania, o których mowa w art. 114 § 2 Ordynacji podatkowej.

Chodzi o powiązania rodzinne, kapitałowe, majątkowe albo wynikające ze stosunku pracy. W praktyce ryzyko może więc pojawić się zwłaszcza przy oddawaniu majątku do korzystania członkom rodziny, spółkom powiązanym, podmiotom zależnym majątkowo albo osobom pozostającym z właścicielem w relacji pracowniczej.

Najem, dzierżawa, leasing i umowy podobne

Art. 114 § 4 Ordynacji podatkowej przewiduje odpowiednie stosowanie tej regulacji również do najmu, dzierżawy, leasingu oraz innych umów o podobnym charakterze. Oznacza to, że ryzyko nie ogranicza się wyłącznie do klasycznego użytkowania rzeczy lub prawa. Może pojawić się także przy typowych umowach oddania lokalu, nieruchomości albo innego składnika majątku do korzystania.

Samo zawarcie umowy najmu, dzierżawy, leasingu albo umowy podobnej nie wystarcza jednak do obciążenia właściciela cudzym podatkiem. Dla zastosowania art. 114 Ordynacji podatkowej konieczne jest łączne spełnienie ustawowych przesłanek: korzystający musi prowadzić działalność gospodarczą z wykorzystaniem rzeczy lub prawa, po jego stronie muszą powstać zaległości podatkowe związane z tą działalnością, a między stronami muszą istnieć określone powiązania.

W zwykłym najmie komercyjnym na rzecz podmiotu niepowiązanego ryzyko zastosowania art. 114 Ordynacji podatkowej jest co do zasady istotnie słabsze, ponieważ brak jest jednej z kluczowych przesłanek odpowiedzialności.

Kiedy właściciel może odpowiadać za zaległości podatkowe korzystającego?

Odpowiedzialność właściciela może zostać rozważona w szczególności wtedy, gdy:

• lokal, nieruchomość albo inna rzecz lub prawo majątkowe są oddane do korzystania innemu podmiotowi;
• korzystający prowadzi działalność gospodarczą z wykorzystaniem tej rzeczy albo prawa;
• po stronie korzystającego powstały zaległości podatkowe związane z tą działalnością;
• rzecz albo prawo są związane z działalnością gospodarczą lub służą jej prowadzeniu;
• między właścicielem a korzystającym istnieją powiązania rodzinne, kapitałowe, majątkowe albo wynikające ze stosunku pracy;
• organ podatkowy wyda decyzję o odpowiedzialności osoby trzeciej.

Dopiero łączne spełnienie tych warunków może otwierać organowi podatkowemu drogę do dochodzenia zapłaty od właściciela jako osoby trzeciej.

Odpowiedzialność nie powstaje automatycznie

Odpowiedzialność z art. 114 Ordynacji podatkowej jest odpowiedzialnością osoby trzeciej. Nie powstaje ona automatycznie z chwilą zawarcia umowy ani z chwilą powstania zaległości podatkowej po stronie najemcy, dzierżawcy, leasingobiorcy albo innego korzystającego.

Zgodnie z art. 108 § 1 Ordynacji podatkowej o odpowiedzialności osoby trzeciej organ podatkowy orzeka w drodze decyzji. Decyzja ta ma charakter konstytutywny, czyli dopiero jej wydanie i doręczenie tworzy po stronie osoby trzeciej odpowiedzialność za cudzy dług podatkowy.

W orzecznictwie podkreśla się, że odpowiedzialność osób trzecich jest wyjątkiem od zasady, że podatnik odpowiada za własne zobowiązania podatkowe. WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 21 lutego 2008 r., sygn. I SA/Po 1473/07, wskazał, że odpowiedzialność osób trzecich obejmuje zamknięty katalog podmiotów i przesłanek, które muszą istnieć w momencie orzekania o odpowiedzialności. Sąd podkreślił również konstytutywny charakter decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej.

Jednoosobowa spółka z o.o. w Polsce a praca w Szwajcarii — gdzie płacić składki?

Czy jedyny wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. w Polsce, który pracuje w Szwajcarii, musi nadal płacić ZUS w Polsce?
Nie zawsze. Sam fakt posiadania jednoosobowej spółki z o.o. w Polsce i opłacania ZUS z tego tytułu nie przesądza jeszcze, że po podjęciu pracy najemnej w Szwajcarii nadal właściwy pozostaje polski system ubezpieczeń społecznych.

Jednoosobowa spółka z o.o. w Polsce często kojarzy się z obowiązkiem opłacania składek ZUS w Polsce. Problem pojawia się wtedy, gdy jedyny wspólnik takiej spółki wyjeżdża za granicę i podejmuje tam rzeczywistą pracę najemną — na przykład w Szwajcarii. W takiej sytuacji samo dalsze opłacanie składek w Polsce nie przesądza jeszcze, że polski system ubezpieczeń społecznych pozostaje właściwy.

ZUS jedynego wspólnika jednoosobowej spółki z o.o.

W polskim systemie ubezpieczeń społecznych jedyny wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. jest traktowany jak osoba prowadząca pozarolniczą działalność. Wynika to z art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Oznacza to, że obowiązek składkowy może powstać z samego statusu jedynego wspólnika, niezależnie od tego, czy wspólnik pobiera ze spółki wynagrodzenie, jest w niej zatrudniony albo wykonuje na jej rzecz bieżące czynności operacyjne.

Jest to istotne, ponieważ w praktyce wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. może opłacać ZUS w Polsce mimo że spółka nie wypłaca mu żadnych środków. Nie musi istnieć umowa o pracę, kontrakt menedżerski, wynagrodzenie z tytułu powołania do zarządu ani dywidenda. Polski obowiązek składkowy wynika wówczas ze szczególnej konstrukcji ustawowej, a nie z faktycznego uzyskiwania wynagrodzenia ze spółki.

Ten szczególny charakter tytułu ubezpieczeniowego potwierdza również orzecznictwo Sądu Najwyższego. W uchwale z dnia 21 lutego 2024 r., sygn. III UZP 8/23, Sąd Najwyższy wskazał, że art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej obejmuje wspólnika jednoosobowej spółki z o.o., czyli wspólnika, do którego należą wszystkie udziały tej spółki.

Praca w Szwajcarii a zasada jednego ustawodawstwa

Sytuacja zmienia się jednak wtedy, gdy ta sama osoba podejmuje pracę najemną w Szwajcarii. Chociaż Szwajcaria nie jest członkiem Unii Europejskiej, w relacjach z Polską zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, w szczególności rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Ich celem jest ustalenie, któremu ustawodawstwu w zakresie zabezpieczenia społecznego dana osoba powinna podlegać w sytuacji transgranicznej.

Podstawową zasadą koordynacji jest zasada jednego ustawodawstwa. Oznacza ona, że osoba wykonująca aktywność zawodową w państwach objętych koordynacją powinna co do zasady podlegać ustawodawstwu tylko jednego państwa za dany okres. W przypadku zbiegu pracy najemnej w jednym państwie i działalności na własny rachunek w drugim państwie zasadą jest podleganie ustawodawstwu państwa, w którym wykonywana jest praca najemna. ZUS również wskazuje, że jeżeli dana osoba pracuje w jednym państwie, a działalność prowadzi w drugim, jest ubezpieczona w państwie, w którym pracuje.

W praktyce oznacza to, że realna praca najemna wykonywana w Szwajcarii może mieć decydujące znaczenie dla ustalenia właściwego systemu ubezpieczeń społecznych. Polski tytuł do ZUS wynikający z bycia jedynym wspólnikiem spółki z o.o. nie powinien być automatycznie traktowany jako „tarcza” przed szwajcarskim systemem, jeżeli faktyczna aktywność zawodowa jest wykonywana w Szwajcarii.

Reforma planowania przestrzennego, obowiązująca od 24 września 2023 roku, zobowiązała wszystkie gminy w Polsce do sporządzenia nowych Planów Ogólnych, które zastępują dotychczasowe Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego. Choć była to największa od lat modernizacja systemu planowania, jej wdrożenie okazało się dla samorządów bardzo wymagające. W odpowiedzi na te trudności Rząd przygotował projekt ustawy UD316, który 30 września 2025 roku został wpisany do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Celem projektu jest uproszczenie procedur inwestycyjnych, zwiększenie elastyczności narzędzi planistycznych oraz tymczasowe odciążenie gmin z obowiązków sankcyjnych.

Kluczowe zmiany w decyzjach o warunkach zabudowy (WZ)

Po wejściu w życie reformy w 2023 roku odnotowano gwałtowny wzrost liczby wniosków o wydanie decyzji o warunkach zabudowy – według danych Ministerstwa Rozwoju i Technologii w 2024 roku było ich o 27% więcej niż rok wcześniej. Samorządy, przeciążone nowymi obowiązkami, zaczęły mieć trudności z dotrzymywaniem ustawowych terminów.

Zawieszenie kar finansowych za opóźnienia w wydawaniu WZ

Projekt UD316 przewiduje:

• zawieszenie do 31 grudnia 2026 roku kar finansowych za nieterminowe wydawanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,

• umożliwienie gminom dostosowania się do nowych przepisów bez ryzyka obciążeń finansowych,

• poprawę efektywności działania urzędów w okresie przejściowym reformy.

Większa elastyczność w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego (MPZP)

Samorządy od dawna wskazywały, że przepisy dotyczące zgodności MPZP z Planem Ogólnym są zbyt restrykcyjne i utrudniają rozwój inwestycji. Korekta reformy wprowadza zatem bardziej elastyczne podejście do ustalania parametrów zabudowy.

Nowe zasady zgodności MPZP z Planem Ogólnym

Zgodnie z projektem UD316:

• znosi się obowiązek pełnej zgodności MPZP z Planem Ogólnym w zakresie maksymalnego udziału powierzchni zabudowy,

• warunkiem jest zachowanie zgodności w dwóch kluczowych obszarach:

  • maksymalnej intensywności nadziemnej zabudowy,

  • minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej.

Krajowy System e-Faktur (dalej: KSeF) to centralna baza faktur, administrowana przez Krajową Administrację Skarbową, umożliwiająca wystawianie i odbieranie faktur ustrukturyzowanych w formacie XML, IDOC, UBL lub EDIFACT (są to faktury wystawiane przy wykorzystaniu udostępnionego wzoru za pośrednictwem KSeF). System ten jest obecny w obrocie gospodarczym od 1 stycznia 2022 r. i korzystanie z niego obecnie jest dobrowolne. Ministerstwo Finansów zapowiedziało zmiany ustawodawcze, które wprowadzą obligatoryjne stosowanie KSeF przez wszystkie podmioty w Polsce od 1 lipca 2024 r.  Dnia 16 lutego 2023 r. Ministerstwo Finansów przedstawiło ostateczny projekt ustawy wdrażającej e-fakturę jako powszechny system rozliczeń, w tym docelowy model Krajowego Systemu e-Faktur, uwzględniający wnioski z przeprowadzonych konsultacji społecznych przedstawicieli Ministerstwa Finansów z organizacjami przedsiębiorców oraz doradców podatkowych i księgowych.

Do najważniejszych zmian w projekcie należą:

• Przesunięcie wejścia w życie ustawy z 1 stycznia 2024 r. na 1 lipca 2024 r.
• Wydłużenie o dodatkowe pół roku terminu na wdrożenie KSeF przez podatników zwolnionych podmiotowo oraz przedmiotowo z VAT – KSeF będzie dla nich obowiązkowy od 1 stycznia 2025 r.
• Obowiązek korzystania z KSeF będzie dotyczył podatników zarówno wykonujących czynności objęte wymogiem fakturowania według polskich regulacji VAT, jak i tych, którzy posiadają siedzibę lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce (gdy to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej uczestniczy w dostawie towarów lub świadczeniu usług).
• Utrzymanie kursu waluty obcej z dnia poprzedzającego datę wskazaną w polu P_1, stosowanego do przeliczenia na złotówki w fakturze ustrukturyzowanej przez jeden dodatkowy dzień do przesłania jej do KSeF.

Instytucja umorzenia kapitału zakładowego („KZ”) w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością uregulowana jest w art. 199 Kodeksu spółek handlowych („KSH”). Zgodnie z przytoczonym przepisem możemy wyróżnić podział na umorzenie KZ, ze względu na:

1. konieczność uzyskania zgody wspólnika na umorzenie KZ:
   • dobrowolne (art. 199 § 1 KSH – za zgodą wspólnika) lub
   • przymusowe (art. 199 § 1 KSH – bez zgody wspólnika),
2. pochodzenie środków, z których dokonane będą wypłaty wynagrodzenia z tytułu umorzenia udziałów lub jego brak:
3. • z czystego zysku (art. 199 § 6 KSH)
   • z obniżenia KZ (art. 199 § 7 KSH)
   • bez wynagrodzenia (art. 199 § 3 KSH)

Rozpatrywany przez nas przypadek dotyczy obniżenia kapitału zakładowego z czystego zysku (art. 199 § 6 KSH). Umorzenie udziału z czystego zysku nie wymaga obniżenia kapitału zakładowego spółki oraz nie ma konieczności przeprowadzania procedury informowania kontrahentów i spłacania ich wierzytelności, z uwagi na fakt, że w tym przypadku nie dochodzi do obniżenia samego kapitału zakładowego. Brak konieczności obniżenia KZ wynika z faktu, że środki przeznaczone na wypłatę wynagrodzenia z tytułu obniżenia KZ nie pochodzą z kapitału zakładowego, a z zupełnie innego źródła finansowania czyli  z zysku.

Po dokonaniu umorzenia udziałów z czystego zysku, zgodnie z procedurą wskazaną w KSH, powstaje stan, który charakteryzuje się następującymi cechami:

• kapitał zakładowy pozostaje na takim samym poziomie jak przed umorzeniem,
• liczba udziałów została zmniejszona,
• wartość nominalna jednego udziału pozostaje na takim samym poziomie jak przed umorzeniem.

W wyniku powyższej operacji dochodzi do powstania takiego stanu rzeczy, w którym suma wartości nominalnej udziałów pozostałych po obniżeniu KZ jest niższa od wysokości kapitału zakładowego. W ten sposób powstaje swoista luka, która stanowi różnicę pomiędzy dwoma w/w wielkościami. W związku z tym powstaje pytanie jak rozwiązać powyższą sytuację? Jak wyrównać tę różnicę? A może po prostu pozostawić taki stan rzeczy bez dokonywania dalszych czynności?

Z pomocą w rozwiązaniu powyższej kwestii przychodzi nam m.in. Sąd Najwyższy, który w dniu 9 kwietnia 1997 r.  podjął Uchwałę (Sygn. akt III CZP 15/97) o następującej treści:

„W razie umorzenia w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością części udziałów z czystego zysku dopuszczalne jest powzięcie przez wspólników uchwały zmieniającej umowę spółki i dostosowującej wartość pozostałych po umorzeniu udziałów do nie zmienionej wysokości kapitału zakładowego.”

W Dzienniku Ustaw zostało ogłoszone rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 lutego 2023 r. w sprawie badań na obecność alkoholu lub środków działających podobnie do alkoholu w organizmie pracownika(https://dziennikustaw.gov.pl/DU/2023/317). Rozporządzenie stanowi wykonanie upoważnienia zawartego w art. 22^1g ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, dodanego ostatnią  nowelizacją i określa:

1)         warunki i metody przeprowadzania przez pracodawcę oraz przez uprawniony organ powołany do ochrony porządku publicznego lub zlecanych przez ten organ badań na obecność w organizmie pracownika:

1. a) alkoholu,
2. b) środków działających podobnie do alkoholu;

2)         sposób dokumentowania badań przeprowadzanych lub zlecanych przez uprawniony organ powołany do ochrony porządku publicznego;

3)         wykaz środków działających podobnie do alkoholu.

Rozporządzenie określa m.in. rodzaje badań, jakie mogą zostać wykonane w celu ustalenia zawartości alkoholu w organizmie, tj.:

1)         badanie wydychanego powietrza przy użyciu urządzenia elektronicznego dokonującego pomiaru stężenia alkoholu (analizatora wydechu) w wydychanym powietrzu metodą:

1. a) spektrometrii w podczerwieni lub
2. b) utleniania elektrochemicznego;

2)         badanie krwi.

Niebawem ważne zmiany dotyczące umów o pracę na okres próbny

9 marca br. Sejm uchwalił kolejną nowelizację ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. Tzw. ustawa nowelizacyjna z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw dostosowuje krajowe przepisy do dwóch dyrektyw unijnych, których celem jest poprawa warunków zatrudnienia pracowników na rynku pracy tj.: dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1152 z 20.06.2019 r. w sprawie przejrzystych i przewidywalnych warunków pracy w Unii Europejskiej i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1158 z 20.06.2019 r. w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym rodziców i opiekunów oraz uchylającej dyrektywę Rady 2010/18/UE – tzw. dyrektywy work life balance.

Obok szeregu innych zmian nowelizacja wprowadza nowe regulacje dotyczące umów o pracę na okres próbny.

Nie zmienia się cel zawarcia umowy o pracę na okres próbny – pozostaje nim sprawdzenie kwalifikacji pracownika i możliwości jego zatrudnienia w celu wykonywania określonego rodzaju pracy. Co do zasady utrzymano maksymalny 3 miesięczny okres, na jaki umowa na okres próbny może zostać zawarta (dyrektywa 2019/1152 przewiduje, że umowa na okres próbny nie może przekraczać 6 miesięcy). Dodany do Kodeksu pracy art. 25 § 2¹ przewiduje możliwość przedłużenia zawartej umowy na okres próbny o czas urlopu pracownika, a także o czas innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, jeżeli takie nieobecności wystąpią. Taką możliwość pracodawca i pracownik uzgadniają i zawierają w zawieranej na okres próbny umowie o pracę, przy czym jest to uprawnieninie a nie obowiązek. Wprowadzona nowelizacją regulacja daje na przykład pracodawcy możliwość dodatkowego sprawdzenia, czy pracownik po prostu nadaje się do wykonywania określonej pracy w sytuacji, gdy w okresie próbnym korzystał ze zwolnienia spowodowanego chorobą czy też inną niezdolnością do pracy.

Nowym rozwiązaniem jest również wprowadzenie do Kodeksu pracy przepisów (art. 25 § 2²), które pozwalają na ograniczenie okresu trwania umowy o pracę na okres próbny. I tak:  w przypadku zamiaru zawarcia z pracownikiem umowy o pracę na czas określony krótszy niż 6 miesięcy, umowę na okres próbny z takim pracownikiem zawiera się na okres 1 miesiąca, a w przypadku zamiaru zawarcia umowy o pracę na czas określony wynoszący co najmniej 6 miesięcy i krótszy niż 12 miesięcy, czas trwania umowy na okres próbny wynosi 2 miesiące. Strony mogą wydłużyć w umowie o pracę na okres próbny powyższe okresy jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy, ale tylko jednokrotnie i nie więcej niż o 1 miesiąc.

Choroby nowotworowe stanowią jedną z najczęstszych przyczyn zgonów Polaków – wynika to nie tylko  z procesu starzenia się społeczeństwa i wzrostu narażenia na czynniki związane ze stylem życia, ale także z niewydolności systemu opieki zdrowotnej w dziedzinie onkologii. Dane o zachorowaniach na nowotwory złośliwe są alarmujące, a Krajowy Rejestr Nowotworów prognozuje dalszy wzrost liczby zachorowań w kolejnych latach. Wszystko to wiąże się ze znacznym obciążeniem finansowym związanym z leczeniem pacjentów onkologicznych. Rozwiązaniem tych problemów ma być wprowadzanie zmian w systemie organizacji zwalczania nowotworów – w czwartek 26 stycznia 2023 r. Sejm uchwalił ustawą o Krajowej Sieci Onkologicznej (KSO), która ma na celu poprawienie jakości oraz zwiększenia skuteczności leczenia i diagnostyki pacjentów, u których podejrzewa się lub zdiagnozowano już nowotwór. 

Głównym celem KSO jest zapewnienie każdemu dorosłemu pacjentowi onkologicznemu kompleksowej opieki opartej na jednakowych standardach diagnostyczno-terapeutycznych w całym kraju, niezależnie od miejsca zamieszkania. W ramach KSO każdemu pacjentowi zmagającemu się z nowotworem przypisany zostanie koordynator (wyznaczany przez podmiot leczniczy), którego zadaniem będzie sprawne przeprowadzenie pacjenta przez cały proces leczenia. Taki model ma zapewnić, aby nie pominięto żadnego z etapów opieki onkologicznej, a ich realizacja przebiegała według ściśle określonych standardów, przy współpracy specjalistów różnych dziedzin.

W skład Krajowej Sieć Onkologicznej wchodzić będą szpitale i placówki ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, które zawrą z Narodowym Funduszem Zdrowia umowę o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie diagnostyki i leczenia onkologicznego. Sieć będzie składała się ze specjalistycznych ośrodków leczenia onkologicznego III, II i I poziomu referencyjnego (SOLO III poziomu, SOLO II poziomu, SOLO I poziomu) wraz z centrami kompetencji i ośrodkami satelitarnymi oraz zaliczać się do niej będą ośrodki kooperacyjne. W zależności od stopnia skomplikowania świadczenia zdrowotnego będzie ono przeprowadzone na poziomie wysokospecjalistycznym – SOLO III poziomu, mniej złożone świadczenia na poziomie specjalistycznym – SOLO II poziomu, a najprostsze na poziomie podstawowym – SOLO I poziomu. Co istotne, nie będzie możliwe udzielanie świadczeń onkologicznych przez podmioty nie wchodzące w skład KSO, a co za tym idzie tylko te podmioty będą uprawnione do uzyskiwania finansowania ze środków publicznych. Dodatkowo, podmioty lecznicze z KSO będę zobowiązane do przekazywania danych do zintegrowanego systemu informatyczno-analitycznego KSO, który będzie umożliwiał generowanie raportów o poziomie jakości opieki onkologicznej udzielonej w ramach Sieci.